(Nguồn Gappingworld, Theo Financial Express) 

Xuất khẩu gạo từ Ấn Độ, nước xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới hiện nay, có thể giảm lần đầu tiên trong vòng 3 năm trong năm tài khóa 2018-19 do chính phủ tăng giá sàn thu mua lúa vụ chính thêm 13% và nhu cầu nhập khẩu gạo của Bangladesh cũng như một số thị trường chính khác của Ấn Độ giảm. Mặc dù lượng xuất khẩu gạo được dự báo giảm, giá trị xuất khẩu gạo có thể đi ngang nhờ giá tăng.

Trong khi các thương nhân đang giảm xuất khẩu gạo non-basmati do giá giảm tại các thị trường xuất khẩu chính, các hợp đồng xuất khẩu đăng ký cho gạo basmati trong tháng 10 cũng giảm 18%. Tuy nhiên, giá trị xuất khẩu gạo basmati chiếm tới gần 60% tổng xuất khẩu gạo của Ấn Độ.

Khả năng xuất khẩu gạo Ấn Độ giảm trong năm nay trái ngược với tình hình tăng mạnh xuất khẩu trong năm ngoái. Năm 2017-18, xuất khẩu gạo Ấn Độ đạt mức cao kỷ lục 12,71 triệu tấn, trị giá 7,74 tỷ USD, tăng từ mức 10,76 triệu tấn trị giá 5,75 tỷ USD trong năm trước đó. Từ tháng 4-9/2018, xuất khẩu gạo Ấn Độ chỉ đạt 5,8 triệu tấn, giá trị đạt 3,8 tỷ USD. “Bangladesh là thị trường xuất khẩu gạo non-basmati lớn của chúng tôi vào năm ngoái. Tuy nhiên, do sản xuất gạo nội địa của Bangladesh tăng trong năm nay nên nước này không nhập khẩu nhiều”, theo B V Krishna Rao, chủ tịch Hiệp hội các nhà xuất khẩu gạo Ấn Độ, một tổ chức của các thương nhân và các nhà chế biến gạo non-basmati.

Giá sàn MSP tăng cũng làm giảm khả năng cạnh tranh của các nhà xuất khẩu Ấn Độ trên thị trường quốc tế, vốn đang chuyển dịch sang thị trường của người mua. Theo dữ liệu chính thức, xuất khẩu gạo non-basmati giảm 13% từ tháng 4-9/2018 so với cùng kỳ năm trước xuống còn 3,7 triệu tấn, trng khi xuất khẩu gạo basmati giảm 2,4% xuống còn 2,082 triệu tấn. Tuy nhiên, nhờ giá xuất khẩu tăng, xuất khẩu gạo basmati vẫn tăng 6% về giá trị lên 2,25 tỷ USD; trong khi giá trị xuất khẩu gạo non-basmati giảm 12%.

Nhiều nhà xuất khẩu gạo Ấn độ đang trì hoãn ký các hợp đồng xuất khẩu gạo non-basmati trong 4 tháng đến tháng 10 vừa qua do giá gạo nội địa tăng sau khi chính sách giá sàn MSP có hiệu lực. Mức giảm xuất khẩu trong nửa đầu năm tài khóa hiện nay có thể được bù đắp trong nửa cuối trừ nếu Trung Quốc tăng mạnh lượng nhập khẩu trong tháng 11-12.

Tháng 7/2018, chính phủ Ấn Độ đã tăng giá sàn thu mua lúa thêm 13% lên 1.750 Rupees/quintal, mức tăng mạnh nhất trong 6 năm. Đây là một phần trong lời hứa bầu cử để đảm bảo nông dân thu được ít nhất 50% lợi nhuận so với chi phí mà theo đó giá sàn được định đoạt. Nhìn chung, giá sàn cho các nông sản vụ chính tăng từ 4-52% trong năm tài khóa 2018-19, từ tháng 7/2018 – 6/2019.

CÁc nguồn tin cho hay lượng đăng ký các hợp đồng xuất khẩu gạo basmati tháng 10 đạt 205.000 tấn, từ mức 251.000 tấn hồi năm ngoái. Xuất khẩu gạo basmati cũng giảm khoảng 52.000 tấn trong nửa đầu năm nay. “Xuất khẩu gạo basmati có thể được bù đắp trong nửa cuối năm. Iran vẫn chưa bắt đầu cấp phép nhập khẩu gạo. Một khi quy trình này được nối lại, chúng tôi có thể có các ước tính về lượng mà nước này có nhu cầu. Ấn Độ có thỏa thuận đồng Rupee với Iran và diều này giúp họ có thể mua gạo từ Ấn Độ”.